Eikenprocessierups

Home > Inwoners > Eikenprocessierups

Eikenprocessierups

  • Wat is het?

    Eikenprocessierupsen in processie op de stam van een eikenboomDe eikenprocessierups kan van half mei tot augustus voor ongemak zorgen. 

    Heeft u één of meerdere nesten van een eikenprocessierups gezien, waarvan u overlast heeft? Dan kunt u op de kaart zien wat de planning van bestrijding is.

    Op de kaart ziet u aan de kleur welke bestrijdingsmethode we toepassen, de al gedane meldingen en waar al is bestreden.

    Kaart bestrijding eikenprocessierups

    Als er al een melding is gedaan, hoeft u niet nogmaals te melden. Wilt u alsnog een melding doen? Dat kan via de website Fixi. Daar kunt u ook de locatie van het nest aangeven.

    Bestrijding van de eikenprocessierups:

  • Hoe werkt het?

    De gemeente gebruikt meerdere methodes om de rupsen te bestrijden. Zoals ieder jaar gaan we de nesten in bomen wegzuigen, maar dit jaar gaan we ook preventief spuiten. Voor de lange termijn zetten we bovendien in op versterking van de biodiversiteit, waardoor er meer natuurlijke vijanden van de rupsen komen.

    Preventieve bestrijding

    Voertuig spuit nematoden in een eikenboomDit jaar gaan we voor het eerst preventief bestrijden. Dat betekent het bestrijden van de rupsen voordat ze brandharen krijgen. Dit gebeurt al vroeg in het voorjaar. Op die manier hopen we de overlast straks te beperken.

    Een gespecialiseerd bedrijf spuit voor ons met een tractor en een grote nevelspuit een biologisch middel in de bomen. Om te zorgen dat alle rupsen worden geraakt, wordt de boomkroon ‘tot druipend toe’ bespoten. Het bestrijdingsmiddel is ongevaarlijk voor mensen, huisdieren, vogels en planten.

    Wij houden rekening met beschermde vlindersoorten en mijden plekken waar deze te vinden zijn. Ook verstoren we geen broedende vogels.

    Nematoden

    Eén van de methoden is preventieve bespuiting met nematoden. Op de kaart kunt u zien waar deze methode wordt toegepast. Deze werkzaamheden starten in de laatste week van april.

    Op het moment dat de tractor in uw buurt werkt, ervaart u misschien enige licht- of geluidsoverlast. Het middel kan namelijk alleen in de avond of nacht gebruikt worden. We proberen de overlast zoveel mogelijk te beperken.

    Bacteriën

    Een andere methode is het spuiten van een middel met bacteriën in de bomen, dat door de rupsen wordt opgegeten. Ook dit middel is ongevaarlijk voor mensen, huisdieren, vogels en planten. Deze werkzaamheden zijn gepland in de tweede week van mei.

    Omdat dit middel maar korte tijd effectief is, wordt er 24 uur per dag doorgewerkt. De bespuiting gaat dus ook in de avond of nacht door. Dit kan leiden tot geluidhinder of overdag verkeershinder. Dit beperkt zich gelukkig tot een kort moment.

    Wegzuigen van rupsen en nesten

    Nest eikenprocessierupsen aan de voet van een eikenboomOp minder druk bezochte plekken of op plekken waar hoge natuurwaarden zijn, worden nesten en rupsen weggezogen. Dit gebeurt door speciale bestrijdingsdiensten. Het wordt ten stelligste afgeraden om zelf de nesten te verwijderen, omdat u daarbij irritatie door de brandharen kan oplopen.

    Het kan voorkomen dat er opnieuw rupsen in de boom zitten nadat het bedrijf de boom heeft leeggezogen. U kunt dan een melding maken. Op druk bezochte plekken zullen de rupsen nogmaals verwijderd worden.

    Biodiversiteit versterken

    Een plaag in de natuur ontstaat wanneer het ecologisch evenwicht verstoord is. Daarom zetten we ook in op het versterken van de ecologie en biodiversiteit. Dit doen we door het omvormen van gras tot bloemrijkere bermen. Dit zorgt voor meer insecten; gaasvliegen en sluipwespen die nodig zijn om de rupsen op natuurlijke wijze te bestrijden. Ook leggen we in de toekomst minder monoculturen aan - zoals eikenlanen - of planten struiken onder bestaande eikenlanen. Deze maatregelen hebben echter pas op de langere termijn effect en zullen het ecologisch evenwicht verbeteren.

  • Aanvullende info

    Waarom bestrijdt de gemeente alleen risicovolle en drukke locaties?

    De bestrijding is duur en de capaciteit is beperkt. Daarom is een prioritering gemaakt op basis van het aantal eiken, de sterk aangetaste plekken van voorgaande jaren en de plekken waar veel mensen komen of langdurig verblijven. Denk aan scholen, speelplekken, het zwembad en drukke fiets- en wandelroutes. In het buitengebied waar weinig mensen langdurig verblijven, wordt niet actief bestreden.

    Waarom zit er geen lint om de bomen met rupsen?

    Staphorst heeft ongeveer 15.000 eiken in de gemeente staan. In heel veel eiken zitten rupsen. Het is veel werk om iedere eik met rupsen met een lint te markeren. In plaats daarvan gebruiken we de kaart. Die werkt makkelijker. Daarnaast gaan we er vanuit dat iedereen in Staphorst inmiddels weet dat er rupsen in de eik kunnen zitten en deze zelf kan herkennen.

    Kunnen honden last krijgen van de rups?

    Honden kunnen door het happen in gevallen rupsennesten ernstig letsel aan het mondslijmvlies krijgen. Vaak is dit te herkennen aan zwellingen op de tong en lippen. De dieren gaan extra speeksel aanmaken en tranen. Honden kunnen slikklachten krijgen en gaan kokhalzen en braken. Bij het zien van de genoemde verschijnselen is een snelle behandeling door een dierenarts belangrijk. Klachten aan de huid zijn zeldzaam, omdat dieren een vacht hebben.

    Kan vee last krijgen van de rups?

    Er kunnen klachten optreden als vee graast onder aangetaste eikenbomen, of als gras of hooi uit de buurt van aangetaste eiken als veevoer wordt gebruikt. Laat vee niet grazen onder aangetaste bomen. Rond een vrijstaande boom is het verstandig om een straal van 4 meter vrij te laten.

    Waarom is de plaag zo groot?

    In gemeente Staphorst en de regio om ons heen staan zeer veel eiken. Dat maakt deze regio een aantrekkelijk gebied voor de rupsen.

    Klopt het dat er ook nesten in de grond zitten?

    Ja, omdat het vorig jaar erg warm en droog was, waren de bladeren van de boom niet meer eetbaar voor de eikenprocessierupsen. Mede door de hitte zijn grote groepen rupsen toen in de grond gekropen. De rupsen uit grondnesten zitten meestal aan de stamvoet en daar vervellen ze terwijl het spinsel van het nest ontbreekt. Hierdoor verwaaien de vervellinghuidjes met brandharen makkelijk in de omgeving. Pas hiervoor dus extra op.

    Mag ik zelf een bedrijf inschakelen om rupsen weg te halen?

    Als het gaat om bomen die in uw tuin of op eigen grond staan, mag u als eigenaar de rupsen bestrijden en daarvoor opdracht geven aan een bedrijf. Voor bomen die op gemeentegrond staan mag dat niet.

  • Verwijzingen

  • Document(en)

  • Handig om te weten

    Vermijd contact

    Probeer elk contact met een rups en/of nest te vermijden. Als u een (natuur)gebied bezoekt waar eikenprocessierupsen voor kunnen komen, bedek dan zoveel mogelijk uw hals, armen en benen. Ga niet op de grond zitten.

    Biodiversiteit

    Als bewoner kunt u helpen de biodiversiteit te versterken door bijvoorbeeld veel bloemen in de tuin te planten. Dit zorgt voor meer insecten; gaasvliegen en sluipwespen die nodig zijn om de rupsen op natuurlijke wijze te bestrijden. Grote struiken of bomen in uw tuin trekken mezen en andere vogels aan; deze eten vervolgens weer rupsjes op.

    Gezondheidsklachten

    Contact met brandharen van de eikenprocessierups kunnen leiden tot gezondheidsklachten, zoals jeuk, huiduitslag, irritatie aan de ogen of luchtwegen. De klachten kunnen tot twee weken aanhouden, maar gaan in de meeste gevallen vanzelf over.

    Wanneer u last heeft van jeuk, adviseren wij u om eerst de huid te strippen met plakband en daarna een zalf met menthol, aloë vera of calendula te gebruiken. Dit kan de klachten verlichten. Deze middelen kunt u bij de drogist kopen. Alleen met oogklachten of wanneer u ernstige huid- of luchtwegklachten heeft, moet u contact opnemen met de huisarts. Meer informatie hierover kunt u vinden op de website van de GGD.

Wysiwyg